PRZYRODA Strona Główna PRZYRODA
Forum dyskusyjne PRZYRODA to doskonale miejsce do wymiany informacji, poszerzania wiedzy, rozwiazywania problemow i wszystkiego co tylko zwiazane z przyroda i jej ochrona.

FAQFAQ  SzukajSzukaj  UżytkownicyUżytkownicy  GrupyGrupy
RejestracjaRejestracja  ZalogujZaloguj

Poprzedni temat «» Następny temat
Łęczak i samotnik.
Autor Wiadomość
Tetrao 
zacietrzewiony


gko

Posty: 11964
Skąd: Bytom
Wysłany: 2004-07-20, 01:21   Łęczak i samotnik.

Rozpoznawanie w terenie dwóch gatunków brodźców : Łęczaka (Tringa glareola) i Samotnika (Tringa ochropus)


Łęczak i samotnik to dwa pokrewne gatunki brodźców, podobne do siebie zarówno pod względem wyglądu jak i środowiska. Z bliskiej odległoci i przy dobrych warunkach świetlnych nawet początkujący ornitolog jest w stanie rozpoznac te dwa gatunki. Najważniejsze jest znać zaledwie kilka kluczowych cech diagnostycznych tych dwóch gatunków.
Oto krótka charakterystyka każdego z nich.


ŁĘCZAK Tringa glareola

Występowanie w Europie i w Polsce:

Lęgowiska: Jest to raczej gatunek północny, lęgnie się bowiem na terenie całej Skandynawii, Danii oraz północy Szkocji, a także szerokim pasem przez Rosje, na południe sięgając najadlej do Białorusi i Ukrainy.
W Polsce gnieździł się niegdyś na Pomorzu, Mazurach, Podlasiu i Lubelszczyźnie. Obecnie prawdopodobnie nielęgowy, najdłużej utrzymywał się w rezerwacie Bielawskie Błoto koło Jastrzębiej Góry skąd od kilku lat brak dowodów gniazdowania!
Przelot: jest to zdecydowanie najliczniejszy przelotny brodziec w Europie! Pojawia się częściej i w większych ilociach niż samotnik.


Rozmieszczenie lęgowe łęczaka Tringa glareola w Polsce


Środowisko:
W Europie gnieździ sie na tundrze, zaś w Polsce (Bielawskie Błoto) na torfowisku wysokim ze stojącymi bagienkami i torfiankami z zagajnikami brzozowymi i sosnowymi. Na przelotach zatrzymuje sie na wszelkiego rodzaju podmokłych łąkach, błotkach, brzegach rzek i stawów.

Cechy charakterystyczne wyglądu:
Głowa: . Nad okiem wyraźna biała brew idąca daleko za oko, na tył glowy. Wyraźny jest kontrast między brwią, ciemnym czubkiem głowy i ciemnym paskiem ocznym. W porównaniu z samotnikiem łęczak wydaje się długoszyi i wyższy.
Pierś: Intensywność rysunku na piersi to kluczowa cecha diagnostyczna między tymi gatunkami . U łęczaka kreskowanie na szyi staje sie coraz rzadsze i stopniowo, łagodnie przechodzi w biel na brzuchu, bez wyraźnej granicy miedzy brzuchem a piersią.
Płaszcz: szarobrązowy, u ad. piora sa ciemne z licznymi jasnymi trójkątnymi wcięciami na piórach. U juv. wierzch jest drobno plamkowany co przypomina juv. samotnika. Tło płaszcza jest jednak zawsze brązowo zielone lub szare, nigdy nie grafitowo-czarne jak u samotnika!
Ogon: Sterówki są białe lub brudnożółte z licznymi (5 – 7 ) poprzecznymi pasami.
Nogi: żółte lub żółtozielone.


Dorosły łęczak Tringa glareola




Cechy w locie:
Biel na kuprze krótsza niż u samotnika dochodzi mniej więcej do linii skrzydeł, ogon wydaje sie jednolity, nie widac kolejnych pręg ( inaczej u samotnika). Z wierzchu skrzydła sa ciemnobrązowe – z czego lotki i małe pokrywy wrecz czarne kontrastujace z jasniejszymi wiekszymi pokrywami i barkowkami (u samotnika wierzch skrzydel jednolity, bez kontrastow). Najważniejszą cechą w locie jest spod skrzydeł!!! U łęczaka skrzydła sa niemal jednolicie jasne zlewając się z kolorem brzucha. (u samotnika spód skrzydeł jest czarny). Ważną cechą widzianą w locie jest też projekcja nóg za ogon – u łęczaka nogi wystają wyraźnie, u samotnika niemal wcale.
Głos: Charakterysyczną cechą większości brodźców jest ich duża skłonność do odzywania się zwłaszcza podczas podrywania sie do lotu. To ważna cecha zwłaszcza wtedy gdy mamy za mało czasu na wizualne określenie gatunku. Zrywający sie do lotu łęczak wydaje serie krótkich i głośnych pisków, nieprzyjemnych dla ucha (przynajmniej mojego :wink: ) – "pipipipi, pipi,pipipipipipipip, pipip" taki trel trwa kilka sekund i cichnie gdy ptak sie oddali.
Juv i spocz: Ptaki młodociane mają płaszcz w bardziej ciepłobrązowym kolorze, a plamki są płowe, nigdy zaś białe na ciemnobrązowym tle, jak u ad. Plamki stają się białe późną jesienią. Pierś z płowym nalotem, pręgowanie piersi nie tak wyraźne jak u ad. Boki ciała zwykle nie tak cętkowane jak u ad. często zupełnie czyste.
W szacie spoczynkowej barwy podobne jak u juv., jednakże plamki na płaszczu są drobniejsze i jasne. Pierś z ciemnym nalotem, zwykle bez wyraźnych pręg.


Porównanie spodu skrzydeł u łęczaka Tringa glareola i samotnika Tringa ochropus




SAMOTNIK Tringa ochropus

Występowanie w Europie i w Polsce

Lęgowiska: Samotnik gniazduje na terenie całej Skandynawii północnowschodniej Rosji, w całej Białorusi, północnej Ukrainie, z zachodnia granicą na Odrze w Polsce. Izolowane stanowiska lęgowe znajduja sie w NE Niemczech, zachodnich Czechach oraz wyjakowo w Bułgarii i północnej Grecji.
W Polsce zamieszkuje cały obszar kraju z wyjątkiem wysokich gór, choc wszędzie jest nieliczny i coraz rzadszy.
Przeloty: Jako przelotny występuje samotnik w całej Europie choć nie tak licznie i gromadnie jak łęczak. Nie jest tak dalekim migrantem jak jego krewniak, zimowiska samotników znajduja sie już w zachodniej i południowej Europie i północnej Afryce. Próby zimowania coraz częściej zdarzają sie i w Polsce.


Rozmieszczenie lęgowe samotnika Tringa ochropus w Polsce.
W miejscach niezakolorowanych gatunek nie występuje wcale, badź skrajnie nielicznie i w większym rozproszeniu.


Środowisko:
Ptak ten lęgnie sie w podmokłych lasach, niedostępnych łęgach , zalesionych bagnach itp. Jest jedynym naszym brodźcem zajmującym gniazda ptaków nadrzewnych (np. drozdów). Na przelotach zatrzymują sie w podobych miejscach jak łęczaki, choc preferuja bardziej osłonięte miejsca – np. w wyższej trawie itp.

Cechy charakerystyczne wygl?du:
Głowa: czesto jednolicie ciemna z wyjątkiem krótkiej białej brwi kończącej się na linii oka i nie wychodzącej dalej. Brew ta może czasem okalać oko w postaci niewyrażnej obrączki ocznej. U niektórych osobników biel wystepuje u nasady dzioba, a czasem na podbródku (juv.). Nie jest tak długoszyi jak łęczak, szyja jest krótka i gruba co w połaczeniu z ciemna barwa płaszcza czyni go bardziej barczystym i potężniejszym.
Pier: Schamat rysunku na piersi samotnika to chyba najważniejsza cecha rozróżniajaca go od łęczaka. Dzięki temu można odróżnić te gatunki nawet z dużej odległosci! Nasycenie kreskowania idącego od szyi na pierś jest bardzo intensywne i kończy sie wyraźną granicą na linii skrzydła co sprawia wrażenie niezwykłego kontrastu widocznego z daleka!.( U łęczaka to plamkowanie powoli sie rozmywa przechodząc w coraz rzadsze cętki , brak więc kontrastu i z daleka piers wyglada jak rozmyta).
Płaszcz: zarówno u juv. jak i ad. płaszcz jest jednolicie ciemny (grafitowoczarny) z drobnym plamkowaniem, ktore u juv. jest liczniejsze i równomierne (mozna pomylic z juv. łęczaka w złym świetle!), u ad natomiast jest rzadkie i skoncentrowane u góry płaszcza.
Ogon: Tło sterówek białe z trzema grubymi, wyraźnymi pręgami, które mozna wyróznic w locie. (trzecia pręga jest niekompletna i nie schodzi sie na środkowej sterówce.)
Nogi brudnozielone.


Dorosły samotnik Tringa ochropus



Cechy w locie:
Biel na kuprze wchodzi nieco wyżej niż u łęczaka , z wierzchu skrzydła sa w locie jednolicie czarne, podobnie ciemna wydaje sie głowa i wyraźnie odgraniczona piers. Kluczową cechą ptaków w locie jest jednolicie czarny spód skrzydła (a nie jasny jak u łęczaka).
Projekcja nóg za ogon w locie jest u samotnika niewielka i w terenie niemal niezauważalna. Tak skrócona sylwetka w locie powoduje ze ptak wydaje sie bardziej potężny niż długonogi łęczak.
Głos: Samotnik nie jest tak hałaśliwy jak łęczak, odzywa się rzadziej a głos jest pojedynczy i nie tak nieprzyjemny jak u krewniaka. Głos startujacego samotnika składa sie na trzy fletowe głoski – „tluiit – wit –wit”
Z czego pierwsza jest wyższa i dłuzej akcentowana. Samotnik nie powtarza tego głosu wele razy jak łęczak. Zwykle podczas stratu wydaje jeden taki odzew po czym w milczeniu odlatuje.
Juv i spocz. Juv bardzo ciemny, zarówno na płaszczu jak i na piersi. Plamki na płaszczu są bardzo drobne, płowe. (u ad. większe i białe) Pierś jest u juv. znacznie mocniej pręgowana i jeszcze bardziej kontrastuje z białym brzuchem. Na piersiach w okolicy nadgarstków tworzą się czasem jednolicie ciemne plamy.(u ad. pierś jest gęsto pręgowana, ale nie aż tak jak juv.). Kontrast obrączki ocznej i brwi silniejszy niż u ad. z powodu ciemnej i jednolitej głowy juv. Spocz. trudny do odróznienia od juv. - płaszcz jest jeszcze mniej wyraźnie plamkowany a pręgowanie piersi pośrednie między god. a juv.


Porównanie wyglądu samotnika Tringa ochropus i łęczaka Tringa glareola w locie


    _________________
    Szymon Beuch
    http://ptakislaska.pl/
     
     
     
    Wyświetl posty z ostatnich:   
    Ten temat jest zablokowany bez możliwości zmiany postów lub pisania odpowiedzi
    Nie możesz pisać nowych tematów
    Nie możesz odpowiadać w tematach
    Nie możesz zmieniać swoich postów
    Nie możesz usuwać swoich postów
    Nie możesz głosować w ankietach
    Możesz załączać pliki na tym forum
    Możesz ściągać załączniki na tym forum
    Dodaj temat do Ulubionych
    Wersja do druku

    Skocz do:  



    I N F O R M A C J A
    Forum Przyroda wykorzystuje pliki cookies w celu zapewnienia Ci maksymalnego komfortu podczas korzystania z naszych usług. Jeśli kontynuujesz przeglądanie naszej strony bez zmiany ustawień przeglądarki, oznacza to, że wyrażasz zgodę na użycie tych plików. Pamiętaj, że w każdej chwili możesz zmienić ustawienia swojej przeglądarki

    © PRZYRODA.org | Noclegi Świerże Górne, Kozienice, Chinów - wysoki standard, niskie ceny!

    phpBB by przemo  
    POLECAMY
    hwww.lto.org.pl

    www.kuling.org.pl

    www.kp.org.pl

    www.nietoperze.pl



    REKLAMA




    .